FACT CHECK: പ്രധാനമന്ത്രി കള്ളനാണ് എന്ന് എഴുതിയ ഓട്ടോറിക്ഷയുടെ ചിത്രം എഡിറ്റഡാണ്….

എന്‍റെ പ്രധാനമന്ത്രി കള്ളനാണ് എന്ന് എഴുതിയ ഓട്ടോറിക്ഷയുടെ ഒരു ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്.  പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം എഡിറ്റ്‌ ചെയ്തതാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ ചിത്രത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: A Facebook post carrying the edited image. Facebook Archived Link മുകളില്‍ നല്‍കിയ പോസ്റ്റില്‍ നമുക്ക് ഒരു ഓട്ടോറിക്ഷ കാണാം. ഈ ഓട്ടോറിക്ഷയില്‍ പ്രധാനമന്ത്രി മോദിയുടെ ചിത്രമുണ്ട് കൂടാതെ […]

Continue Reading

FACT CHECK: കായംകുളത്ത് കള്ളപ്പണവുമായി അഞ്ച് ബിജെപി പ്രവര്‍ത്തകരെ പിടികൂടി എന്ന്‍ വ്യാജ പ്രചരണം…

കായംകുളത്ത് 1.88 കോടി രൂപ കള്ളപ്പണത്തിനൊപ്പം അഞ്ച് ബിജെപി പ്രവര്‍ത്തകരെ പിടികൂടി എന്ന പ്രചരണം ജനുവരി 11 മുതല്‍ വ്യാപകമായി നടക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഈ പ്രചരണത്തിനെ കുറിച്ച് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷണം നടത്തിയപ്പോള്‍ ഈ പ്രചരണം തെറ്റാണെന്ന് കണ്ടെത്തി. സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളിലെ പ്രചരണവും, ഞങ്ങള്‍ പ്രചരണത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം കണ്ടെത്തിയതും എങ്ങനെയാണെന്ന് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: Viral post alleging 5 bjp workers caught with 1.88 cr black money. Facebook Archived Link മുകളില്‍ […]

Continue Reading

ഇന്‍ജെക്ഷന്‍ കണ്ട് പേടിക്കുന്ന ആരോഗ്യ പ്രവര്‍ത്തകയുടെ പഴയ വീഡിയോ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍…

ഒരു മലയാളി ആരോഗ്യ പ്രവര്‍ത്തകയുടെ കൈയ്യില്‍  ഇന്‍ജെക്ഷന്‍ എടുക്കുന്നതിന്‍റെ പഴയ വീഡിയോ കോവിഡ്‌-19 വാക്സിന്‍ വിതരണത്തിന്‍റെ സന്ദര്‍ഭത്തില്‍ സാമുഹ്യ മാദ്ധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്.പക്ഷെ ഈ വീഡിയോ രണ്ട് കൊല്ലം പഴയതാണ് കൂടാതെ നിലവില്‍ കോവിഡ്‌ പ്രതിരോധത്തിന് ആരംഭിച്ച വാക്സിനേഷന്‍ പരിപാടിയുമായി ഈ വീഡിയോയ്ക്ക് യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല എന്ന് ഞങ്ങള്‍ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ കണ്ടെത്തി.    പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ നല്‍കിയ വീഡിയോയില്‍ ഒരു മലയാളി ആരോഗ്യ പ്രവര്‍ത്തകയ്ക്ക് ഇന്‍ജെക്ഷന്‍ എടുക്കാന്‍ സഹപ്രവര്‍ത്തകര്‍ പെടുന്ന പാട് നമുക്ക് വീഡിയോയില്‍ […]

Continue Reading

FACT CHECK: KSRTCക്ക് 3000 പുതിയ ബസുകള്‍ വാങ്ങാന്‍ ബജറ്റില്‍ അനുവദിച്ചിരിക്കുന്നത് വെറും 50 കോടി എന്ന് സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാജപ്രചരണം….

KSRTCക്ക് 3000 പുതിയ ബസുകള്‍ വാങ്ങാന്‍ ബജറ്റില്‍ പ്രഖ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നത് വെറും 50 കോടി രൂപ, അതായത് ഒരു ബസ് വാങ്ങാന്‍ വെറും ഒരു ലക്ഷത്തി അറുപത്താറായിരം രൂപ! എന്ന തരത്തിലൊരു പ്രചരണം ഇന്ന് കേരള നിയമസഭയില്‍ ബജറ്റ് പ്രഖ്യാപനത്തിന്‍റെ പശ്ചാത്തലത്തില്‍ നടക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാല്‍ ഈ പ്രചരണം വ്യാജമാണ് എന്ന് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷണത്തില്‍ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. യഥാര്‍ത്ഥ്യം എന്താണെന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം.  പ്രചരണം Screenshot: Facebook post claiming Kerala govt announces only 50 crore rupees […]

Continue Reading

FACT CHECK: കോവിഡ്‌ വാക്സിനുകളുമായി പുറപ്പെടുന്ന ട്രക്കുകളുടെ ഈ ചിത്രം ഗുജറാത്തിലേതല്ല; സത്യാവസ്ഥ ഇങ്ങനെ…

കോവിഡ്‌-19ന്‍റെ വാക്സിന്‍ നിറഞ്ഞ ട്രക്കുകള്‍ രാജ്യത്ത് വാക്സിന്‍ വിതരണം ചെയ്യാന്‍ പോകുന്നതിന്‍റെ ദൃശ്യം കാണിക്കുന്ന ഒരു ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ ഈ അടുത്ത കാലത്ത് വൈറല്‍ ആയിരുന്നു.  ഈ ചിത്രം പൂനെയിലെ സീറം ഇന്‍സ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഇന്ത്യ ഓക്സ്ഫോര്‍ഡ് യുണിവേഴ്സിറ്റിയും ആസ്റ്റ്രസെനെക കമ്പനിയും ചേര്‍ന്ന്‍ നിര്‍മിക്കുന്ന കോവിഷീല്‍ഡ് വാക്സിന്‍ കൊണ്ട് പോകുന്നതിന്‍റെതാണ്. പക്ഷെ ചിലര്‍ ഈ ചിത്രം ഗുജറാത്തിലേതാണ് എന്ന് വാദിച്ച് പ്രചരണം നടത്തുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഞങ്ങളുടെ അന്വേഷണത്തില്‍ ഈ വാദം തെറ്റാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. എന്താണ് […]

Continue Reading

കളിമണ്ണില്‍ പ്രതിമയുണ്ടാക്കിയത് ഈ ബാലനല്ല; സത്യാവസ്ഥ ഇങ്ങനെ…

Image Courtesy: Sadanand Mallick’s Facebook Post. കളിമണ്ണില്‍ സ്വന്തം പ്രതിമയുണ്ടാക്കിയ ഒരു ബാലന്‍ എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു ബാലനും, ആ ബാലന്‍റെ മണ്ണില്‍ നിര്‍മിച്ച ഒരു പ്രതിമയുടെയും ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. ഇത്ര ചെറിയ പ്രായത്തില്‍  ഇത്ര മനോഹരമായി സ്വന്തം പ്രതിമയുണ്ടാക്കി എടുത്ത ഈ ബാലനെ പലരും അഭിനന്ദിക്കുന്നുണ്ട്.  പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഇതിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ പ്രതിമയുണ്ടാക്കിയത് ഈ ബാലനല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. ആരാണ് യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍ ഈ പ്രതിമയുണ്ടാക്കിയത് നമുക്ക് […]

Continue Reading

FACT CHECK: ‘റോക്കിംഗ് സ്റ്റാര്‍’ യാഷ് ‘സംഘി’യാണോ? സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളിലെ പ്രചരണത്തിന്‍റെ സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

കന്നഡ സിനിമയില്‍ റോക്കിംഗ് സ്റ്റാര്‍ എന്ന തരത്തില്‍ അറിയപെടുന്ന പ്രസിദ്ധ നടന്‍ യാഷിന്‍റെ 2018ലെ സൂപ്പര്‍ ഹിറ്റ്‌ ചലച്ചിത്രം കെ.ജി.എഫിന്‍റെ രണ്ടാം ഭാഗത്തിന്‍റെ ടീസര്‍ ഈ അടുത്ത കാലത്ത് പുറത്ത് വന്നിട്ടുണ്ട്. ടീസാറിന് ട്വിട്ടാര്‍, യുട്യൂബ് അടക്കമുള്ള പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളില്‍ ഇത് വരെ ലഭിച്ചിരിക്കുന്നത് റെക്കോര്‍ഡ്‌ വ്യുസാണ്. ഈ ടീസര്‍ കേരളമടക്കം രാജ്യത്ത് മുഴുവന്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വലിയൊരു ചര്‍ച്ച വിഷയമായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. ഇതിനിടയില്‍ യാഷിന്‍റെ 2018ലെ ചില ചിത്രങ്ങള്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍ ആയിട്ടുണ്ട്. ഈ ചിത്രങ്ങളില്‍ […]

Continue Reading

FACT CHECK: കര്‍ഷകര്‍ ഒരു ലോഡ് ചാണകം ഇറക്കി പ്രതിഷേധിച്ചത് ഹരിയാനയിലെ മന്ത്രിയുടെ വീടിന്‍റെ മുന്നിലല്ല; സത്യാവസ്ഥ ഇങ്ങനെ…

ഹരിയാനയിലെ ഒരു മന്ത്രി പ്രതിഷേധിക്കുന്ന കര്‍ഷകരെ ഖാലിസ്ഥാനികളെന്നും തിവ്രവാദികളെന്നും വിളിച്ചപ്പോള്‍ പ്രതികാരമായി കര്‍ഷകര്‍ മന്ത്രിയുടെ വീടിനെ മുന്നില്‍ ഒരു ലോഡ് ചാണകം ഇറക്കി എന്ന തരത്തില്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരണം വൈറലാണ്. ഇത്തരം വാദങ്ങള്‍ക്കൊപ്പം ഒരു വീഡിയോയും പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്.  പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ സംഭവത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍, സംഭവത്തിന്‍റെ സത്യാവസ്ഥ പോസ്റ്റില്‍ വാദിക്കുന്നത് പോലെയല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് സംഭവത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ കാണുന്ന പോസ്റ്റില്‍ നമുക്ക് […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഈ ചിത്രം ഡല്‍ഹിയിലെ ട്രാക്ടര്‍ റാലിയുടെതല്ല; സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

കേന്ദ്രസര്‍ക്കാര്‍ നടപ്പിലാക്കിയ  പുതിയ കര്‍ഷക നിയമങ്ങള്‍ക്കെതിരെ പ്രതിഷേധിക്കുന്ന കര്‍ഷകര്‍ ഇന്ന് ഡല്‍ഹിയില്‍ ട്രാക്ടര്‍ റാലി സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്നു. ഈ ട്രാക്ടര്‍ റാലിയുടെ ചിത്രം എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം കഴിഞ്ഞ മാസത്തെയാണ്, അങ്ങനെ ചിത്രത്തിന് ഇന്ന് നടന്ന ട്രാക്ടര്‍ റാലിയുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല എന്നും കണ്ടെത്തി. ഈ ചിത്രം ഡല്‍ഹിയിലെതുമല്ല. എന്താണ് ഈ ചിത്രത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം […]

Continue Reading

RAPID FACT CHECK: മുന്‍ പ്രധാനമന്ത്രി മന്‍മോഹന്‍സിംഗും സോണിയ ഗാന്ധിയുടെ പഴയ വീഡിയോ തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കുന്ന തരത്തില്‍ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നു…

പ്രധാനമന്ത്രി ആയിരുന്ന മാന്‍മോഹന്‍ സിംഗിനെ തന്‍റെ ഇരിപ്പിടത്തില്‍ നിന്ന് എഴുനേല്‍പ്പിച്ച് സോണിയ ഗാന്ധി ആ സ്ഥാനത്ത് ഇരുന്നു എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു വീഡിയോ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്.  പക്ഷെ ഈ വീഡിയോയെ കുറിച്ച് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷണം നടത്തിയപ്പോള്‍ ഈ വീഡിയോയുടെ സത്യാവസ്ഥ ഇങ്ങനെയല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് യഥാര്‍ത്ഥ സംഭവം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook  Archived Link മുകളില്‍ കാണുന്ന പോസ്റ്റില്‍ നമുക്ക് സോണിയ ഗാന്ധി നില്‍ക്കുന്നതായി കാണാം. അപ്പോള്‍ ഒരു സുരക്ഷ ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍ […]

Continue Reading

FACT CHECK: പഞ്ചാബില്‍ കൃഷി നശിപ്പിക്കാന്‍ വന്ന ബിജെപി പ്രവര്‍ത്തകരെ കര്‍ഷകര്‍ ഓടിക്കുന്നത്തിന്‍റെ വീഡിയോയല്ല ഇത്; സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

പഞ്ചാബില്‍ കര്‍ഷകരില്ല എന്ന് കരുതി കൃഷി നശിപ്പിക്കാന്‍ ചെന്ന ബിജെപി പ്രവര്‍ത്തകരെ കര്‍ഷകര്‍ ഓടിക്കുന്നത്തിന്‍റെ വീഡിയോ എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു വീഡിയോ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ വീഡിയോയെ കുറിച്ച് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ വീഡിയോയുടെ സത്യാവസ്ഥ ഇങ്ങനെയല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. ദൃശ്യങ്ങളുടെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം എന്താണെന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ കാണുന്ന പോസ്റ്റില്‍ പങ്ക് വെച്ച വീഡിയോയോടൊപ്പം പ്രചരിപ്പിക്കുന്ന അടികുറിപ്പ് ഇപ്രകാരമാണ്: “പഞ്ചാബിലെ കർഷകർ എല്ലാവരും ഡൽഹിയിൽ സമരത്തിൽ […]

Continue Reading

FACT CHECK: മുതിര്‍ന്ന സി.പി. എം നേതാവ് പ്രകാശ് കാരാട്ടിന്‍റെ പേരില്‍ പ്രചരിപ്പിക്കുന്ന വ്യാജ പ്രസ്താവനയുടെ സത്യാവസ്ഥ ഇങ്ങനെ…

മുതിര്‍ന്ന സി.പി.എം. നേതാവും സി.പി.എം പോളിറ്റ് ബുറോ അംഗവുമായ പ്രകാശ് കാരാട്ട്, ബി.ജെ.പി. ജയിച്ചാല്‍ ഇ.വി.എം മെഷീനിനെ കുറ്റം പറയുന്നത് നാണം കെട്ട രാഷ്ട്രിയമാണ് എന്ന് പറഞ്ഞു എന്ന തരത്തില്‍ പ്രചരിപ്പിക്കുന്ന പോസ്റ്റ്‌ ഫെസ്ബൂക്കില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ വൈറല്‍ പോസ്റ്റിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ പോസ്റ്റില്‍ വാദിക്കുന്നത് പൂര്‍ണമായി തെറ്റാണെന്ന് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. പ്രചരണവും പ്രചരണത്തിന്‍റെ യാഥാര്‍ത്ഥ്യവും എന്താണെന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം  Screenshot: Facebook Post Attributing Anti-Opposition Claim to […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഈ ചിത്രം ഡല്‍ഹിയിലെ കര്‍ഷക സമരത്തില്‍ അന്തരിച്ച കര്‍ഷകന്‍റെതല്ല; സത്യാവസ്ഥ ഇങ്ങനെ…

ഡല്‍ഹിയില്‍ കേന്ദ്രസര്‍ക്കാര്‍ കൊണ്ട് വന്ന പുതിയ കാര്‍ഷിക നിയമങ്ങള്‍ക്കെതിരെ കര്‍ഷകര്‍ നടത്തുന്ന പ്രതിഷേധത്തില്‍ അന്തരിച്ച ഒരു കര്‍ഷകന്‍റെ ചിത്രം എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ കുറച്ച് ദിവസങ്ങളായി വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് ഞങ്ങള്‍ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രത്തിന് നിലവിലെ കര്‍ഷക സമരവുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ചിത്രത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ നല്‍കിയ പോസ്റ്റില്‍ നമുക്ക് ഒരു വയോധികനുടെ ശവശരീരം […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഹ്യുമസ് ബംഗ്ലൂരില്‍ കര്‍ഷകര്‍ തുടങ്ങിയ സുപ്പര്‍ മാര്‍ക്കറ്റ്‌ അല്ല; സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

പുതിയ കര്‍ഷക നിയമം പാസായതിനെ തുടര്‍ന്ന്‍ ബാംഗ്ലൂരിൽ കർഷകർ സ്വയം തുടങ്ങിയ സൂപ്പർ മാർക്കറ്റ് എന്ന തരത്തില്‍ ചില ചിത്രങ്ങളും ഒരു വീഡിയോയും സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്.  പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഇതിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ സുപ്പര്‍ മാര്‍ക്കറ്റ്‌ ഉണ്ടാക്കിയത് കര്‍ഷകരല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ സുപ്പര്‍ മാര്‍ക്കറ്റിന്‍റെ യാഥാര്‍ത്ഥ്യം എന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ നല്‍കിയ വീഡിയോയില്‍ നമുക്ക് ഒരു പ്രത്യേക സൂപ്പര്‍ മാര്‍ക്കറ്റ് കാണാം. […]

Continue Reading

FACT CHECK: പ്രധാനമന്ത്രി മോദി തന്‍റെ കാര്യാലയത്തിലെ ജീവനക്കാര്‍ക്കൊപ്പം എടുത്ത ചിത്രമല്ല ഇത്; സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

മോദി പ്രധാനമന്ത്രി ആയിട്ടും തന്‍റെ കാര്യാലയത്തിലെ സ്റ്റാഫുമായി സ്റ്റേയര്‍ കേസില്‍ ഇരുന്ന്‍ എടുത്ത ഫോട്ടോ അതിലെ ചിലര്‍ പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ കാര്യാലയത്തില്‍ പ്യൂണ്‍മാരാണ് എന്ന വാദത്തോടെ ഒരു ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം പഴയതാണ് മാത്രമല്ല ചിത്രം എടുത്ത സമയത്ത് നരേന്ദ്ര മോദി പ്രധാനമന്ത്രി ആയിരുന്നില്ല എന്ന് ഞങ്ങള്‍ കണ്ടെത്തി.  പ്രചരണം Screenshot: Facebook post claiming PM Modi is sitting with his office staff […]

Continue Reading

FACT CHECK: പ്രതിഷേധ സമരത്തിനു നേരെ കന്നുകാലികളുടെ ആക്രമണത്തിന്‍റെ ഈ ദൃശ്യങ്ങള്‍ കര്‍ണാടകയിലേതല്ല…

കര്‍ണാടക നിയമസഭയുടെ മുന്നില്‍ ഇരുന്ന്‍ ഗോവധ നിരോധനത്തിനെതിരെ സമരം ചെയ്യുന്ന ഒരു കൂട്ടര്‍ക്കുനെരെയുണ്ടായ കന്നുകാലികളുടെ ആക്രമം എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു വീഡിയോ വ്യാപകമായി ഫെസ്ബൂക്കില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്.പക്ഷെ ഈ വീഡിയോയെ കുറിച്ച് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷണം നടത്തിയപ്പോള്‍ ഈ വീഡിയോ കര്‍ണാടകയിലെതല്ല, കൂടാതെ ഗോവധ നിരോധനവുമായി ഈ വീഡിയോയിന് യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല എന്ന് വ്യക്തമായി. വിശദാംശങ്ങളിലേക്ക് കടക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ നല്‍കിയ വീഡിയോയില്‍ നമുക്ക് നടുറോഡിലിരുന്ന്‍ സമരം ചെയ്യന്ന ചില പാര്‍ട്ടികാരെ കാണാം. പെട്ടെന്ന്‍ […]

Continue Reading

FACT CHECK: പ്രധാനമന്ത്രി മോദിക്ക് കൈ കൊടുത്ത് അഭിവാദ്യം നല്‍കാന്‍ ഈ വനിതാ നേതാക്കള്‍ വിസമ്മതിച്ചോ? സത്യാവസ്ഥ ഇങ്ങനെ…

ജര്‍മന്‍ ചാന്‍സലര്‍ ആഞ്ചല മെര്‍ക്കല്‍, മ്യാന്മാര്‍ ദേശിയ കൌണ്‍സിലര്‍ ഓങ് സാന്‍ സൂ ചി, കാനെഡിയന്‍ പ്രധാനമന്ത്രി ജസ്റ്റിന്‍ ട്രുഡോയുടെ ഭാര്യ സോഫി ട്രുഡോ എന്നിവര്‍ക്കൊപ്പമുള്ള പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയുടെ ചിത്രങ്ങള്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. അപഹാസ്യകരമായ ഈ പോസ്റ്റുകളില്‍ കൈകള്‍ കൊടുത്ത് അഭിവാദ്യങ്ങള്‍ നല്‍കാന്‍ ശ്രമിച്ച പ്രധാനമന്ത്രി മോദി നീട്ടിയ കൈ ഈ വനിതകള്‍ പിടിച്ച് അഭിവാദ്യം സ്വീകരിക്കാതെ കൈ കൂപ്പി പ്രധാനമന്ത്രിക്ക് തിരിച്ച് അഭിവാദ്യങ്ങള്‍ നല്‍കി എന്ന തരത്തിലാണ് പ്രചരിക്കുന്നത്. പക്ഷെ ഈ […]

Continue Reading

FACT CHECK: പുഞ്ചിരിച്ച് ചപ്പാത്തി വിതരണം ചെയ്യുന്ന ഈ കുഞ്ഞിന്‍റെ ചിത്രത്തിന് നിലവിലെ കര്‍ഷക സമരവുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല…

തലക്കെട്ടുമായി പുഞ്ചിരിച്ച് ചപ്പാത്തി വിതരണം ചെയ്യുന്ന ഒരു കുഞ്ഞിന്‍റെ ചിത്രം കര്‍ഷക സമരവുമായി ബന്ധപെടുത്തി വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം പഴയതാണ് കുടാതെ നിലവിലെ കര്‍ഷക സമരവുമായി ചിത്രത്തിന് യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍ പ്രചരണവും പ്രചരണത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം എന്താണ്ന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: Facebook post claiming viral image is from recent farmers protest. Facebook Archived […]

Continue Reading

FACT CHECK: പ്രധാനമന്ത്രി മോദി പ്രണമിക്കുന്നത് അദാനിയുടെ ഭാര്യയെയല്ല; സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

പ്രധാനമന്ത്രി മോദി ഇന്ത്യയിലെ പ്രമുഖ വ്യവസായിയായ ഗൌതം അദാനിയുടെ ഭാര്യ പ്രീതി അദാനിയുടെ മുമ്പില്‍ കുനിഞ്ഞ് കൈകുപ്പി പ്രണമിക്കുനത്തിന്‍റെ കാഴ്ച എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ നടക്കുന്ന പ്രചരണം വ്യാജമാണ് എന്ന് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷണത്തില്‍ കണ്ടെത്തി. എന്താണ് പ്രചരണവും പ്രചരണത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യവും നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot:Facebook post claiming PM Modi paying respects to Mrs. Preeti Adani […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഈ ചിത്രം മധ്യപ്രദേശില്‍ 1998ല്‍ നടന്ന വെടിവെപ്പിന്‍റെതല്ല; സത്യാവസ്ഥ ഇങ്ങനെ…

1998ല്‍ മധ്യപ്രദേശില്‍ പ്രതിഷേധിക്കുന്ന കര്‍ഷകര്‍ക്കെതിരെ അന്നത്തെ കോണ്‍ഗ്രസ്‌ സര്‍ക്കാര്‍ നടത്തിയ വെടിവെപ്പിന്‍റെ ചിത്രം എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു ചിത്രം വ്യാപകമായി സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം 1998ല്‍ ദിഗ്വിജയ്‌ സിംഗ് സര്‍ക്കാര്‍ നടത്തിയ വെടിവെപ്പിന്‍റെ ചിത്രമല്ല പകരം 2007ല്‍ ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ (ഇന്ന് തെലങ്കാനയില്‍) ഖമം ജില്ലയിലെ മുഡികൊണ്ടയില്‍ ഇടത് പക്ഷ പ്രവര്‍ത്തകര്‍ക്കെതിരെ നടന്ന വെടിവെപ്പിന്‍റെതാണ്. പ്രചരണം Screenshot: A post claiming the image to […]

Continue Reading

FACT CHECK: പഴയ അസംബന്ധിതമായ വീഡിയോകള്‍ കര്‍ഷക സമരത്തിന്‍റെ പേരില്‍ വ്യാജമായി പ്രചരിക്കുന്നു…

ഡല്‍ഹിയിലെ കര്‍ഷക സമരത്തില്‍ വിഘടനവാദികളും രാജ്യവിരുദ്ധരും പങ്കെടുക്കുന്നു എന്ന തരത്തില്‍ ചില വീഡിയോകള്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഈ വീഡിയോകള്‍ പഴയതാണ് കൂടാതെ ഡല്‍ഹിയില്‍ നിലവില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക സമരവുമായി ഇവയ്ക്ക്  യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല എന്ന് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷണത്തില്‍ കണ്ടെത്തി. പ്രചരണം വീഡിയോ-1 Facebook Archived Link മുകളില്‍ കാണുന്ന വീഡിയോയില്‍ ഒരു കൂട്ടം സിഖുകള്‍ പാകിസ്ഥാനും പാകിസ്ഥാന്‍റെ പ്രധാനമന്ത്രിക്കും ജയ്‌ വിളിക്കുന്നതായി കാണാം. പാകിസ്ഥനോടൊപ്പം ഇവര്‍ ഖാലിസ്ഥാനും ജയ്‌ വിളിക്കുന്നതായി നമുക്ക് കാണാം. […]

Continue Reading

FACT CHECK: വീഡിയോയില്‍പ്രധാനമന്ത്രി മോദിയെ പ്രശന്സിക്കുന്നവക്താവ് പാകിസ്ഥാനി പത്രകാക്കാരനല്ല; സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയെ പ്രശംസിക്കുന്ന ഒരു പാകിസ്ഥാനി പത്രകാരന്‍ എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു വീഡിയോ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ വീഡിയോയെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ വീഡിയോയില്‍ കാണുന്ന വ്യക്തി പാകിസ്ഥാനിപത്രക്കാരനല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. ഈ വ്യക്തി ആരാണ് എന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ കാണുന്ന വീഡിയോയില്‍ ഒരു വക്താവ് പ്രസംഗിക്കുന്നതായി നമുക്ക് കാണാം. പ്രസംഗത്തില്‍ അദ്ദേഹം പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയെ പ്രശംസിച്ച് അദ്ദേഹത്തിനെ പോലെയാകാന്‍ […]

Continue Reading

FACT CHECK: അംബാനിയുടെ പേരക്കുട്ടിയെ കാണാന്‍ എത്തിയ പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ചിത്രമാണോ ഇത്…? സത്യാവസ്ഥ വായിക്കൂ…

Image courtesy: Financial Express, PTI. പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി റിലയന്‍സ് ഗ്രൂപ്പ്‌ ചെയര്‍മാനും ഇന്ത്യയുടെ ഏറ്റവും വലിയ ധനിപനായ മുകേഷ് അംബാനിയുടെ പേരകുട്ടിയെ കാണാന്‍ ആശുപത്രിയില്‍ എത്തി എന്ന് വാദിച്ച് ഒരു ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം 6 കൊല്ലം പഴയതാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ചിത്രത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: Whatsapp Fact Check Request മുകളില്‍ നല്‍കിയ […]

Continue Reading

FACT CHECK: സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളിലെ ഈ വൈറല്‍ ചിത്രം ഇന്ത്യന്‍ ജാവാന്‍റെതല്ല; സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

ഒരു കുഴിയില്‍ ഉറങ്ങുന്ന ജവാന്‍റെ ചിത്രം ഇന്ത്യന്‍ സൈന്യത്തിലെ ജവാന്‍ എന്ന തരത്തില്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം ഇന്ത്യന്‍ സൈന്യത്തിലെ ഒരു ജവാന്‍റെതല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ ചിത്രത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: Facebook Post sharing the image of the soldier. Facebook Archived Link മുകളില്‍ നല്‍കിയ സ്ക്രീന്‍ഷോട്ടില്‍ നമുക്ക് കുഴിയില്‍ വിശ്രമിക്കുന്ന ഒരു ജവാന്‍റെ […]

Continue Reading

FACT CHECK: കാനഡിയന്‍ പ്രധാനമന്ത്രി ട്രുഡോയുടെ പഴയ ചിത്രം തെറ്റായ വിവരണത്തോടെ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍…

ഡല്‍ഹിയില്‍ സമരം ചെയ്യുന്ന കര്‍ഷകരെ പിന്തുണ പ്രഖ്യാപിച്ച് കാനഡയില്‍ സംഘടിപ്പിച്ച ഒരു സമരത്തില്‍ കാനഡയുടെ പ്രധാനമന്ത്രി ജസ്റ്റിന്‍ ട്രുഡോ പങ്കെടുത്തതിന്‍റെ ചിത്രം എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു ചിത്രം ഫെസ്ബൂക്കില്‍ വൈറല്‍ ആവുകയാണ്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം പഴയതാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ ചിത്രത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: Viral post claiming Trudeau joined protests in support of Indian Farmers. Facebook […]

Continue Reading

FACT CHECK: മതസൗഹാര്‍ദ്ദം പകര്‍ത്തുന്ന ഈ വീഡിയോ ഡല്‍ഹിയിലെ കര്‍ഷക സമരത്തിലെതല്ല…

ഒരു സര്‍ദാര്‍ജിയും മുസ്ലിം സുഹൃത്തുക്കളുടെ മതസൌഹാര്‍ദ്ദം പകര്‍ത്തുന്ന ഒരു വീഡിയോ ഡല്‍ഹിയില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക സമരത്തിലെതാണ് എന്ന തരത്തില്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറലായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ വീഡിയോയെ കുറിച്ച് അന്വേഷണം നടത്തിയപ്പോള്‍ ഈ വീഡിയോ ഡല്‍ഹിയില്‍ നിലവില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷകരുടെ സമരത്തിന്‍റെതല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ ഈ വീഡിയോ വെച്ച് നടത്തുന്ന പ്രചരണവും, പ്രചരണത്തിന്‍റെ സത്യാവസ്ഥയും എന്താണ്ന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മോകളില്‍ നല്‍കിയ വീഡിയോയില്‍ നീല […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഡല്‍ഹിയില്‍ കര്‍ഷകരെ പിന്തുണക്കാന്‍ എത്തിയ നിഹങ്ങ് സിഖുകളുടെ വീഡിയോയാണോ ഇത്? സത്യമറിയൂ…

ഡല്‍ഹിയില്‍ പ്രതിഷേധിക്കുന്ന കര്‍ഷകര്‍ക്ക് പിന്തുണയുമായി എത്തിയ സിഖുകളുടെ സൈന്യം എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു വീഡിയോ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ വീഡിയോയെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ വീഡിയോയ്ക്ക് ഡല്‍ഹിയില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷകരുടെ സമരവുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളിലെ പ്രചരണവും പ്രചരണത്തിന്‍റെ സത്യാവസ്ഥയും നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ കാണുന്ന വീഡിയോയില്‍ നമുക്ക് ആയുധങ്ങള്‍ എടുത്ത് റോഡില്‍ മാര്‍ച്ച്‌ നടത്തുന്ന സിഖുകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തിനെ […]

Continue Reading

FACT CHECK: 2017ലെ ജാട്ട്‌ സംവരണ പ്രക്ഷോഭത്തിന്‍റെ ചിത്രം നിലവിലെ കര്‍ഷക സമരം എന്ന തരത്തില്‍ പ്രചരിക്കുന്നു…

ഡല്‍ഹിയില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക സമരത്തില്‍ പങ്ക് എടുക്കാന്‍ ട്രാക്ടര്‍ ഓടിച്ച് പോക്കുന്ന സ്ത്രി കര്‍ഷകര്‍ എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം മൂന്ന് കൊല്ലം പഴയതാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തി. ചിത്രം ഉപയോഗിച്ച് സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ നടക്കുന്ന പ്രചരണവും പ്രചരണത്തിന്‍റെ സത്യാവസ്ഥ എന്താണന്ന്‍ നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: Photo of women riding a tractor claimed to be of […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഈ വീഡിയോകള്‍ ശ്രിലങ്കയിലെ ബുറെവി ചുഴലിക്കാറ്റിന്‍റെതല്ല; സത്യാവസ്ഥ വായിക്കൂ…

ശ്രിലങ്കയില്‍ ഈ അടുത്ത കാലത്ത് വന്ന ബുറെവി ചുഴലിക്കാറ്റിന്‍റെ ചില ദൃശ്യങ്ങള്‍ എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു വീഡിയോ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍ ആയി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഇതിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ദൃശ്യങ്ങള്‍ ബുറെവി ചുഴലിക്കാറ്റിന്‍റെതല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ ദൃശ്യങ്ങളുടെ സത്യാവസ്ഥ നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ നല്‍കിയ വീഡിയോ ഏകദേശം ഒരു  നാല്‌ മിനിറ്റ് ദൈര്‍ഘ്യമുള്ളതാണ്. ഈ വീഡിയോയില്‍ പ്രകൃതിയുടെ കോപം കാണിക്കുന്ന പല ദൃശ്യങ്ങള്‍ […]

Continue Reading

FACT CHECK: 2018ലെ ഹരിയാനയിലെ ആം ആദ്മി പാര്‍ട്ടിയുടെ റാലിയുടെ വീഡിയോ കര്‍ഷക സമരവുമായി ബന്ധപെടുത്തി സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നു…

 നിലവില്‍ ഡല്‍ഹിയില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക സമരത്തിനായി വ്യാജ കര്‍ഷകരാക്കി കൊണ്ട് വന്ന കൂലിപണികാര്‍ക്ക് കൂലി കൊടുത്തില്ല എന്ന് ആരോപ്പിച്ച് ഒരു വീഡിയോ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഈ വീഡിയോയെ കുറിച്ച് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ വീഡിയോക്ക് നിലവിലെ കര്‍ഷക സമരവുമായി യാതൊരു ബന്ധമില്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി കുടാതെ ഈ വീഡിയോ രണ്ടര കൊല്ലം പഴയതാണ്‌. എന്താണ് സംഭവത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ കാണുന്ന വീഡിയോയില്‍ ചില […]

Continue Reading

FACT CHECK: ബ്രിട്ടീഷ് കാലത്തെ അയ്യപ്പന്‍റെ ചിത്രം ആലേഖനം ചെയ്ത നാണയത്തിന്‍റെ സത്യാവസ്ഥ ഇങ്ങനെ…

1616ലെ ബ്രിട്ടീഷ്‌ ഈസ്റ്റ്‌ ഇന്ത്യ കമ്പനി നിര്‍മിച്ച നാണയത്തില്‍ അയ്യപ്പന്‍റെ ചിത്രം എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു നാണ്യത്തിന്‍റെ ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്.  പക്ഷെ ഈ നാണയത്തിന്‍റെ സത്യാവസ്ഥ അറിയാന്‍ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ നടത്തിയ അന്വേഷണത്തില്‍ ഈ നാണയം വ്യാജമാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തി. എങ്ങനെയാണ് ഞങ്ങള്‍ ഈ നിഗമത്തിലേയ്ക്ക് എത്തിയത് എന്ന് അറിയാന്‍ വായിക്കൂ. ആദ്യം പ്രചാരണം എന്താണെന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link മുകളില്‍ നല്‍കിയ പോസ്റ്റില്‍ നമുക്ക് ഒരു അണയുടെ 1616ല്‍ […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഇംഗ്ലീഷില്‍ സംസാരിക്കുന്ന ബിരുദധാരി അതിഥിതൊഴിലാളിയുടെ വീഡിയോ, പ്രതിഷേധിക്കുന്ന കര്‍ഷകന്‍ എന്ന തരത്തില്‍ വൈറല്‍….

Screenshot Credit: The Lallantop ബീഹാറിലെ ഭാഗല്‍പ്പൂര്‍ യുണിവേഴ്സിറ്റിയില്‍ നിന്ന് ബിരുദം നേടി ഇംഗ്ലീഷില്‍ സംസാരിക്കുന്ന ഒരു കര്‍ഷകന്‍ എന്ന തരത്തില്‍ നിലവില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക സമരവുമായി ബന്ധപെടുത്തി ഒരു വ്യക്തിയുടെ വീഡിയോ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍ ആവുകയാണ്. പക്ഷെ ഈ വീഡിയോയെ കുറിച്ച് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ വീഡിയോ കേന്ദ്ര സര്‍ക്കാരിനെതിരെ പ്രതിഷേധിക്കുന്ന കര്‍ഷകന്‍റെതല്ല പകരം ബീഹാറില്‍ നിന്ന് നോയിഡയില്‍ ജോലി തേടി വന്ന ഒരു അതിഥി തൊഴിലാളിയുടെതാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ […]

Continue Reading

FACT CHECK: പഴയ അസംബന്ധിത വീഡിയോ വെച്ച് കര്‍ഷക സമരത്തില്‍ ദേശവിരുദ്ധരും വ്യാജന്മാരും എന്ന് വ്യാജ പ്രചരണം…

ഡല്‍ഹിയില്‍ നിലവില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക പ്രതിഷേധത്തില്‍ പാകിസ്ഥാനെയും ഖാലിസ്ഥനെയും പിന്തുണക്കുന്നവരും വ്യാജ സിഖുകളും നുഴഞ്ഞുകയറിയിട്ടുണ്ട് എന്ന് ആരോപിച്ച് ചില വീഡിയോകള്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ വീഡിയോകളെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ വീഡിയോകള്‍ക്ക് കര്‍ഷകരുടെ സമരവുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. ഏതൊക്കെ വീഡിയോകളാണ് കാര്‍ഷിക സമരത്തിന്‍റെ പേരില്‍ വ്യാജമായി പ്രചരിക്കുന്നതും എന്താണ് അവയുടെ വസ്തുതയും എന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം. വീഡിയോ 1 പ്രചരണം: കര്‍ഷകരുടെ സമരത്തിലെ രാജ്യവിരുദ്ധര്‍ എന്ന് അവകാശപ്പെട്ടു താഴെ […]

Continue Reading

FACT CHECK: കര്‍ഷക സമരത്തില്‍ പരിക്കേറ്റ കര്‍ഷകന്‍ മുന്‍ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥനല്ല; സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

കര്‍ഷക സമരത്തിന്‍റെ ഇടയില്‍ പോലീസിന്‍റെ റ്റിയര്‍ ഗാസ് ആക്രമണത്തില്‍ പരിക്കേറ്റ ഒരു കര്‍ഷകന്‍റെയും ഒരു സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍റെയും ഫോട്ടോ ഒരുമിച്ച്  ചേര്‍ത്ത് ഇവര്‍ രണ്ടുപേരും ഒരേ വ്യക്തിയാണ് എന്ന തരത്തില്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഇതിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ വാദം പൂര്‍ണമായി തെറ്റാണെന്ന്‍ കണ്ടെത്തി. എന്താണ് പോസ്റ്റിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: Post sharing two pics one of a veteran army officer and other […]

Continue Reading

FACT CHECK: 2013ലെ ചിത്രം നിലവിലെ കാര്‍ഷിക സമരം എന്ന തരത്തില്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍…

Image Credit: Indian Express, PTI ഡല്‍ഹിയില്‍ കേന്ദ്രസര്‍ക്കാരിനെതിരെ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക സമരം എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു വൃദ്ധന്‍ പോലീസിനെ നേരെ ഇഷ്ടിക എറിയാന്‍ ശ്രമിക്കുന്നത്തിന്‍റെ ഒരു ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഇതിനെ കുറിച്ച് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം 2013ല്‍ ഉത്തര്‍പ്രദേശില്‍ പോലീസും ഗ്രാമവാസികളും തമ്മില്‍ നടന്ന സംഘര്‍ഷത്തിന്‍റെതാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് സംഭവത്തിന്‍റെ സത്യാവസ്ഥ എന്ന് നമുക്ക് അറിയാം. പ്രചരണം Screenshot: A Facebook post claiming the […]

Continue Reading

FACT CHECK: പഴയ അസംബന്ധിതമായ ചിത്രങ്ങള്‍ ഡല്‍ഹിയില്‍ പ്രതിഷേധിക്കുന്ന കര്‍ഷകര്‍ എന്ന തരത്തില്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നു…

ഖലിസ്ഥാനെ പിന്തുണക്കുന്ന വിഘടനവാദി സിഖ് സംഘടനകള്‍ ഡല്‍ഹിയില്‍ കര്‍ഷകരായി സമരം ചെയ്യുന്നതിന്‍റെ ചിത്രം എന്ന തരത്തില്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ ചില ചിത്രങ്ങള്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഈ ചിത്രങ്ങളെ കുറിച്ച് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രങ്ങള്‍ക്ക് നിലവില്‍ ഡല്‍ഹിയില്‍ പുതിയ കര്‍ഷക നിയമങ്ങള്‍ക്കെതിരെ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക പ്രക്ഷോഭവുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ ചിത്രങ്ങളുടെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: Facebook Posts linking Unrelated Images to Farmers Protest. […]

Continue Reading

FACT CHECK: കര്‍ഷക സമരത്തിന്‍റെ രണ്ട് കൊല്ലം പഴയ ചിത്രം നിലവില്‍ ഡല്‍ഹിയില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക സമരം എന്ന തരത്തില്‍ വൈറല്‍…

Photo Credit: Mumbailive.com കേന്ദ്ര സര്‍ക്കാര്‍ നടപ്പിലാക്കിയ പുതിയ കാര്‍ഷിക നിയമങ്ങള്‍ക്കെതിരെ ഡല്‍ഹിയില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷകരുടെ സമരത്തിന്‍റെ ചിത്രം എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍ ആവുന്നുണ്ട്.  പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം രണ്ട് കൊല്ലം പഴയതാണെന്നും ഡല്‍ഹിയില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷകരുടെ സമരവുമായി ഈ ചിത്രത്തിന് യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല എന്നും കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ ചിത്രത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യം നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: A Facebook post […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഉത്തരേന്ത്യയില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക സമരത്തിന്‍റെ പശ്ചാത്തലത്തില്‍ പഴയ ചിത്രങ്ങള്‍ വീണ്ടും സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍….

പഞ്ചാബിലും ഹരിയാനയിലും  ഡല്‍ഹിയിലും  നിലവില്‍ നടക്കുന്ന കര്‍ഷക സമരത്തിന്‍റെ ചിത്രങ്ങള്‍ എന്ന തരത്തില്‍ ചില ചിത്രങ്ങള്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഈ ചിത്രങ്ങളെ കുറിച്ച് ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രങ്ങള്‍ പഴയതാണ് എന്നും  നിലവില്‍ കേന്ദ്ര സര്‍ക്കാര്‍ പാസാക്കിയ നിയമങ്ങള്‍ക്കെതിരെ നടക്കുന്ന സമരവുമായി ഈ ചിത്രങ്ങള്‍ക്ക് യാതൊരു ബന്ധമില്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. നിലവില്‍ നടക്കുന്ന പ്രതിഷേധത്തിനിടയില്‍ ഏതൊക്കെ പഴയ ചിത്രങ്ങളാണ് വിണ്ടും സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നത് നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook Archived Link […]

Continue Reading

FACT CHECK: ടി. സിദ്ദിക്കിന്‍റെ ലൈവ് വീഡിയോ സി.പി.എം. പാര്‍ട്ടി രഹസ്യയോഗം എന്ന തരത്തില്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍…

സി.പി.എം രഹസ്യ യോഗത്തിന്‍റെ ദൃശ്യങ്ങള്‍ എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു വീഡിയോ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ വീഡിയോയില്‍ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് ദിവസം രാവിലെ 11 മണി വരെ സി.പി.എം. വോട്ടര്‍മാര്‍ വോട്ട് ചെയ്തിരിക്കണം അതിന് ശേഷം എല്ലാ വീടുകളില്‍ കയിരി ബൂത്തില്‍ കോവിഡ്‌ രോഗിയെ കണ്ടെത്തി എന്ന പ്രചരണം നടത്തി വോട്ടര്‍മാരെ പേടിപ്പിച്ച് വോട്ടിംഗ് ബൂത്തില്‍ വരാന്‍ തരംതാഴ്ത്തുക എന്ന തരത്തിലാണ് ഈ രഹസ്യ യോഗത്തില്‍ സി.പി.എം. പാര്‍ട്ടി തിരുമാനിചിരിക്കുന്നത് എന്ന തരത്തിലാണ് വൈറല്‍ പോസ്റ്റുകളില്‍ ഉന്നയിക്കുന്ന […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഈ ചിത്രങ്ങള്‍ സിയാച്ചിനില്‍ ഉറങ്ങുന്ന ഇന്ത്യന്‍ ഭടന്‍മാരുടെതല്ല…

സിയാച്ചിനില്‍ രൂക്ഷമായ കാലാവസ്ഥയും പരിസ്ഥിതികളെ നേരിടുന്ന ഇന്ത്യന്‍ സൈന്യത്തിലെ ഭടന്‍മാരുടെ ചിത്രം എന്ന അവകാശത്തോടെ രണ്ട് ചിത്രങ്ങള്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഈ ചിത്രങ്ങളെ കുറിച്ച് ഫാക്റ്റ് ക്രെസണ്ടോ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രങ്ങള്‍ ഇന്ത്യന്‍ ജവാന്മാരുടെതല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ ചിത്രങ്ങളുടെ സത്യാവസ്ഥ നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Screenshot: An example of viral Facebook post sharing images claiming them to be of Indian Soldiers in Siachen. Facebook […]

Continue Reading

FACT CHECK: കോണ്‍ഗ്രസിനെ ട്രോളിയല്ല ഡോ.ശശി തരൂര്‍ ട്വീറ്റ് ചെയ്തത്; സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

കുറച്ച് ദിവസം മുമ്പേ ഡോ. ശശി തരൂര്‍ ഒരു കാര്‍ട്ടൂണ്‍ ട്വീട്ടറിലൂടെ പങ്ക് വെച്ചിരുന്നു. ഈ കാര്‍ട്ടൂനില്‍ ത്രിവര്‍ണ്ണ നിറത്തിലുള്ള ചായയെ ചാലിച്ച് കാവിയാക്കുന്നതായി കാണുന്നു. ഈ ട്വീറ്റിലൂടെ പണത്തിനായി ബി.ജെ.പിയിലേക്ക് പോകുന്ന കോണ്‍ഗ്രസ്‌ നേതാക്കളെ തിരുവനന്തപുരം കോണ്‍ഗ്രസ്‌ എം.പി. ഡോ. ശശി തരൂര്‍ ട്രോളി എന്ന് വാദിച്ച് സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരണം നടക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ പ്രചാരണത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളിലെ ഈ പ്രചരണം വസ്തുത വിരുദ്ധമാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തി. പ്രചരണം […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഭരണഘടനയിലെ ആര്‍ട്ടിക്കിള്‍ 30നെ കുറിച്ച് സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാജപ്രചരണം…

Representative image; credit: Google. ഇന്ത്യന്‍ ഭരണ ഘടനയിലെ ആര്‍ട്ടിക്കിള്‍ 30A പ്രകാരം വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളില്‍ ഭഗവദ് ഗീത, രാമായണം അടക്കമുള്ള ഹിന്ദു ഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ പഠിപ്പിക്കാന്‍ വിലക്കുണ്ട് എന്ന തരത്തില്‍ പ്രചരണം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ നടക്കുന്നുണ്ട്. കൂടാതെ ഈ നിയമം സര്‍ദാര്‍ വല്ലഭായി പട്ടേല്‍ എതിര്‍ത്തിരുന്നു അതിനാല്‍ അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചതിന്  ശേഷമാണ് ഈ നിയമം പണ്ഡിറ്റ്‌ ജവാഹര്‍ ലാല്‍ നെഹ്‌റു നടപ്പിലാക്കിയത് എന്നും ഈ പോസ്റ്റില്‍ പറയുന്നത്.  പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ പോസ്റ്റിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ […]

Continue Reading

FACT CHECK: ന്യൂസീലന്റില്‍ ഇന്ത്യയിലെ അഴിമതിയെ കുറിച്ച് നടത്തിയ പഠന റിപ്പോര്‍ട്ട്‌ എന്ന തരത്തില്‍ വ്യാജപ്രചരണം…

Representative Image എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇന്ത്യകാര്‍ ഇത്ര അഴിമതി നടത്തുന്നത് എന്നതിനെ കുറിച്ച് ന്യൂസീലന്റില്‍ നടത്തിയ പഠനം എന്ന തരത്തില്‍ ഫെസ്ബുക്കില്‍ ഒരു കുറിപ്പ് പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്.  പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഇതിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ കുറിപ്പില്‍ പറയുന്ന കാര്യങ്ങള്‍ ന്യൂസീലന്റില്‍ നടന്ന പഠനത്തിന്‍റെ റിപ്പോര്‍ട്ട്‌ അല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ പോസ്റ്റില്‍ പറയുന്നതും എനിട്ട്‌ എന്താണ് ഈ പോസ്റ്റിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യവും നമുക്ക് നോക്കാം. പ്രചരണം Facebook search showing various posts claiming to be […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഇന്ത്യ ബീഫ് കയറ്റുമതിയില്‍ ലോകത്തില്‍ ഒന്നാംസ്ഥാനത്താണ് എന്ന് പ്രധാനമന്ത്രി മോദി പറഞ്ഞോ? സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്രമോദിയും തമിഴ് നാട്ടിലെ നാം തമിഴര്‍ പാര്‍ട്ടിയുടെ തലവന്‍ സീമാന്‍റെ ഒരു എഡിറ്റഡ് വീഡിയോ സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ വീഡിയോയില്‍ പ്രധാനമന്ത്രി മോദി ബീഫ് കയറ്റുമതിയില്‍ ഇന്ത്യ ലോകത്ത് ഒന്നാംസ്ഥാനത്താണ് എന്ന് പറയുന്നതായി കേള്‍ക്കാം. ഇതേ പ്രസംഗത്തിനെ കളിയാക്കി സീമാന്‍റെയും പ്രസംഗം നമുക്ക് വീഡിയോയില്‍ കാണാം. വീഡിയോയില്‍ പ്രധാനമന്ത്രി മോദി തന്നെ ഇന്ത്യ ലോകത്തില്‍ ബീഫ് കയറ്റുമതിയില്‍ ഒന്നാംസ്ഥാനത്താണ് എന്ന് വാദിക്കുന്നു പക്ഷെ സ്വന്തം രാജ്യത്തില്‍ ജനങ്ങള്‍ക്ക്‌ ബീഫ് കഴിച്ച ബി.ജെ.പി. തല്ലി കൊല്ലുന്നു […]

Continue Reading

FACT CHECK: യുപിയില്‍ ഏഴ് വയസുകാരിയെ പീഡിപ്പിച്ച് കൊന്ന കേസിനെ വര്‍ഗീയമായി കാണിച്ച് സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാജപ്രചരണം…

യുപിയില്‍ ഒരു ഏഴ് വയസായ മുസ്ലിം പെണ്‍കുട്ടിയെ ‘ഹിന്ദു ഭീകരര്‍’ ബലാല്‍സംഗം ചെയ്ത് കൊന്ന് കരള്‍ എടുത്ത് ഭക്ഷിച്ചു എന്ന തരത്തില്‍ ഫെസ്ബൂക്കില്‍ ചിലര്‍ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ സംഭവത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ സംഭവത്തില്‍ വര്‍ഗീയമായ യാതൊരു ആംഗിള്‍ ഇല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. കൂടാതെ ഇത്തരം വ്യാജപ്രചരണം നടത്തുന്ന പോസ്റ്റുകള്‍ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന ബീഹാറില്‍ ചിത്രങ്ങളും മറ്റൊരു  സംഭവത്തിന്‍റെതാണ്. എന്താണ് സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ നടക്കുന്ന വൈറല്‍ പ്രചാരണവും സംഭവത്തിന്‍റെ യഥാര്‍ത്ഥ്യവും നമുക്ക് അറിയാം. പ്രചരണം […]

Continue Reading

FACT CHECK: മനോരമ പത്രം വര്‍ഗീയം പരത്താന്‍ ശ്രമിക്കുന്നു എന്ന് സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വ്യാജപ്രചരണം…

ഉത്തര്‍പ്രദേശിലെ കാന്‍പൂറില്‍ ഒരു 7 വയസായ പെണ്‍കുട്ടിയെ പീഡിപ്പിച്ച് കൊന്ന് കരള്‍ ചൂഴ്ന്നെടുത്ത് ഭക്ഷിച്ച പ്രതികളില്‍ ഒരാളുടെ പേര് മനോരമ പത്രം മനപൂര്‍വം ബിരേന്ദ്ര കുമാരില്‍ നിന്ന് മാറ്റി മലയാളി മുസ്ലിം പേരായ ‘ബീരാന്‍’ എന്ന തരത്തില്‍ പ്രസിദ്ധികരിച്ചു എന്ന വാദം ഉന്നയിക്കുന്ന ചില പോസ്റ്റുകള്‍ ഫെസ്ബൂക്കില്‍ വൈറല്‍ ആയികൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ സംഭവത്തിന്‍റെ വസ്തുതകള്‍ അന്വേഷിച്ചപ്പോള്‍ ഈ വാദം പൂര്‍ണമായി തെറ്റാണെന്ന് കണ്ടെത്തി. എന്താണ് ഈ സംഭവത്തിന്‍റെ സത്യാവസ്ഥ നമുക്ക് അറിയാം. പ്രചരണം […]

Continue Reading

FACT CHECK: ഇന്ത്യന്‍ വംശജനായ അഹ്മദ് ഖാനെ ജോ ബൈടന്‍ തന്‍റെ ഉപദേഷ്ടാവായി നിയമിച്ചിട്ടില്ല…

പുതതായി തെരഞ്ഞെടുത്തപെട്ട അമേരിക്കന്‍ രാഷ്‌ട്രപതി ജോ ബൈഡനിന്‍റെ ഉപദേഷ്ടാവായി അഹ്മദ് ഖാന്‍ എന്ന ഇന്ത്യന്‍ വംശജനെ നിയമിച്ചു എന്ന വാദം ഉന്നയിച്ച് പ്രചരിക്കുന്ന ചില ഫെസ്ബൂക്ക് പോസ്റ്റുകള്‍ വൈറല്‍ ആയിട്ടുണ്ട്. പക്ഷെ ഫാക്റ്റ് ക്രെസേണ്ടോ ഈ വാദത്തിനെ കുറിച്ച് അന്വേഷണം നടത്തിയപ്പോള്‍ ഈ വാര്‍ത്ത‍ വ്യാജമാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തി. സംഭവത്തിന്‍റെ യാഥാര്‍ത്ഥ്യം എന്താണെന്ന്‍ നമുക്ക് അറിയാം. പ്രചരണം Screenshot: An example of Facebook posts claiming Ahmad Khan has been appointed as an […]

Continue Reading

FACT CHECK: മാലിന്യം നിറഞ്ഞുകിടക്കുന്ന റോഡിന്‍റെ വൈറല്‍ ചിത്രം വാരണാസിയിലേതല്ല; സത്യാവസ്ഥ അറിയൂ…

Image Credit: Hindustan Times മാലിന്യം കൊണ്ട് നിറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ഒരു റോഡിന്‍റെ ചിത്രം സാമുഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വാരാണസിയുടെ പേരില്‍ വ്യാപകമായി പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. പക്ഷെ ഈ വൈറല്‍ ചിത്രത്തിനെ കുറിച്ച് ഞങ്ങള്‍ അന്വേഷണം നടത്തിയപ്പോള്‍ ഈ ചിത്രം വാരണാസിയിലെതല്ല എന്ന് കണ്ടെത്തി. ബിജെപി സംസ്ഥാന അധ്യക്ഷന്‍ കെ സുരേന്ദ്രന്‍ “വാരാണസി” പരാമര്‍ശം നടത്തിയതിനെ തുടര്‍ന്ന്‍ ഏതാനും പോസ്റ്റുകള്‍ ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് സാമൂഹ്യമാധ്യമങ്ങളില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. ഇത്തരത്തില്‍ വാരാണസിയിലേത് എന്ന വിവരണത്തോടെ പ്രചരിച്ച ഒരു ചിത്രത്തിന്‍റെ മുകളില്‍ ഞങ്ങള്‍ വസ്തുതാ അന്വേഷണം […]

Continue Reading

RAPID Fact Check: പാക്‌ അതിര്‍ത്തിയില്‍ ഇന്ത്യന്‍ സൈന്യത്തിന്‍റെ ‘ദീപാവലി ആഘോഷം’ എന്ന തരത്തില്‍ പ്രചരിക്കുന്ന വീഡിയോയുടെ വസ്തുത ഇങ്ങനെ…

സാമുഹ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വൈറല്‍ പ്രചരണം പാക്‌ അതിര്‍ത്തിയില്‍ ഇന്ത്യന്‍ സൈന്യം പാക്‌ അതിര്‍ത്തിയില്‍ ആര്‍റ്റിലറി ഫയറിംഗ് ചെയ്യുന്നതിന്‍റെ വീഡിയോ എന്ന തരത്തില്‍ ഒരു വീഡിയോ കുറിച്ച് ദിവസമായി ഫെസ്ബൂക്കില്‍ പ്രചരിക്കുന്നുണ്ട്. വൈറല്‍ ഫെസ്ബൂക്ക് പോസ്റ്റ്‌ നമുക്ക് താഴെ കാണാം. Facebook Archived Link ഈ വീഡിയോയോടൊപ്പം പ്രചരിക്കുന്ന അടികുറിപ്പ് ഇപ്രകാരമാണ്: “പാക്കിസ്ഥാൻ അതിർത്തിയിൽ ദീപാവലി ആഘോഷിക്കുന്ന 💪🇮🇳വീരയോദ്ധക്കൾക്ക്✌✌🇮🇳🇮🇳 ആശംസകൾ …”  പക്ഷെ ഇത് സത്യമല്ല. ഈ വീഡിയോ പാക്‌ അതിര്‍ത്തിയിലുണ്ടായ വെടിവേപ്പിന്‍റെതല്ല.  വൈറല്‍ വീഡിയോയുടെ വസ്തുത ഇങ്ങനെയാണ്… […]

Continue Reading